Blogi edukacyjne

Polityka ZSRR na obszarach wyzwolonych w l. 1944-45(VI).

W VII 1944 powstał w Moskwie pod osobistym nadzorem Stalina Polski Komitet Wyzwolenia Narodowego (Wasilewska, Osóbka-Morawski, Spychalski, Rola-Żymierski, Minc, Berman). 26 VII PKWN podpisał ze Stalinem umowę o przejęciu administracji na ziemiach wyzwolonych na zachód od linii Ribbentrop-Mołotow, dokonując korekty tej linii na nasza korzyść. Wg tajnej klauzuli obiecano pomoc ZSRR w powiększaniu terytorium Polski kosztem Niemiec. Program (manifest) PKWN został odczytany 22 VII 1944 w Chełmie (chodziło o przekonanie obywateli o polskości komitetu), które zostało właśnie zajęte przez ArmCzerw. Manifest deklarował powstanie niepodległego i demokratycznego państwa polskiego oraz reformy społeczno-gospodarcze, z których najważniejsza była rolna. Na przełomie VII/VIII do Lublina przybywają z Moskwy członkowie PKWN, a z Warszawy Bierut i Gomułka. Faktycznym ośrodkiem władzy w Lublinie stał się Komitet Centralny PPR (Bierut, Gomułka, Minc, Berman, Zawadzki).
Rozpoczęto organizację WojPol (w składzie I Armia gen.Berlinga + planowano II i III Armia, AL). Wojsko wyposażono w sprzęt radziecki wg etatów ArmCzerw. Przewidywano 12 dywizji piechoty, korpus pancerny, lotnictwa oraz jednostki wzmocnienia we Froncie. Na wyższych stanowiskach przeważali oficerowie ArmCzerw.
Władzę policyjną sprawowały NKWD i NKGB (Ludowy Komisariat Bezpieczeństwa Państwowego). MO i Resort Bezpieczeństwa Publicznego pełniły funkcje pomocnicze i wykonawcze. Aresztowania  objęły gł. zdekonspirowanych żołnierzy AK (ok. 65 tys osób).
6 IX 1944 resort rolnictwa PKWN (Andrzej Witos) ogłasza dekret o ref. rolnej, która miała polegać na parcelacji majątków powyżej 50 lub 100 ha. Wszystkie gospodarstwa w rękach Niemców miały być przejęte. W X Witosa odsunięto i przyspieszono reformę przy pomocy brygad wojskowych. Właścicieli majątków aresztowano. Wieś obciążono świadczeniami rzeczowymi, rekwirowano konie, bydło. Występowały liczne rozboje, gwałty, kradzieże.
Jedynym źródłem dochodów PKWN była emisja pieniądza drukowanego w Moskwie.
W VIII 1944 określono co jest zdobyczą ArmCzerw (trofieje: mienie armii niemieckiej i państwa niemieckiego ), a co należy do Polski. Wiązały się z tym  lokalne spory.
„Polska Lubelska” była obszarem rolniczym z małą ilością zakładów przemysłowych. Kopalnie, rafinerie, duże zakłady i kolejnictwo zostały przejęte. Zatrudniano Polaków pracujących pod nadzorem rosyjskim.
Formowanie WojPol spotkało się z oporem AK, co miało odbicie w mniejszej rekrutacji. Dezercja świeżego 31 pułku piechoty 13 X 1944 spowodowała wzrost represji wobec AK. Zaniechano tworzenie III Armii.
Od X do XII brak było poważniejszych działań wojskowych na obszarze Polki. W połowie I ArmCzerw rozpoczęła ofensywę w kierunku Berlina. Wspomagana przez I i II Armię WP. Prawie cały obszar II RP został zajęty. 17 I 1945 wyzwolona Warszawa.
31 XII 1944 PKWN przekształcono w Rząd Tymczasowy RP, który funkcjonował do VI 1945.
Administracja: odtworzono przedwojenne województwa i powiaty. Działalność wznawiały instytucje oświatowe, urzędy skarbowe, banki, poczta, policja (MO), komisje poborowe, sądy. Gdańsk stał się stolicą woj.gdańskiego.